جمع جزء 0 تومان
سبکهای شخصیتی؛ من کیام؟ تو کیای؟
مقدمه
تا حالا شده از خودت بپرسی:
«چرا من انقدر سریع ناراحت میشم، ولی دوستم با خونسردی از کنار همون موضوع میگذره؟»
یا:
«چرا همسرم توی مهمونیها جوندار میشه، ولی من فقط دنبال یه گوشهی خلوت میگردم؟»
پاسخ این تفاوتها، در سبکهای شخصیتی ما نهفتهست.
شخصیت هرکسی مثل اثر انگشتش منحصر به فرده، ولی روانشناسی کمک میکنه الگوها و تیپهای رایجی رو بشناسیم که در شکلگیری رفتار، هیجان، انتخابها و روابط ما نقش مهمی دارن.
سبک شخصیتی یعنی چی؟
سبک شخصیتی ترکیبی از ویژگیهای پایدار در رفتار، احساس و فکر ماست؛ یعنی همون چیزهایی که باعث میشن یه نفر صبور باشه و دیگری عجول، یکی برونگرا و دیگری درونگرا.
سبک شخصیتی ذاتی و اکتسابیست: هم باهاش به دنیا میآییم، هم از خانواده، فرهنگ، مدرسه و تجربههای زندگی اون رو میسازیم.
رایجترین مدلهای تیپبندی شخصیت
روانشناسی مدلهای زیادی برای توصیف شخصیت داره، ولی در این مقاله ۳ مدل پرکاربرد رو مرور میکنیم:
۱. پنج عامل بزرگ شخصیت (Big Five)
این مدل علمیترین و معتبرترین چارچوب روانشناسی برای سنجش شخصیت محسوب میشه. شامل پنج بُعد اصلیست:
| عامل | توضیح کوتاه |
| برونگرایی (Extraversion) | علاقه به تعامل اجتماعی، پرانرژی بودن، لذت بردن از جمع |
| روانرنجوری (Neuroticism) | تجربهی بیشتر اضطراب، ناپایداری هیجانی |
| گشودگی به تجربه (Openness) | خلاقیت، کنجکاوی، علاقهمندی به ایدههای جدید |
| توافقپذیری (Agreeableness) | مهربانی، همدلی، همکاری با دیگران |
| وظیفهشناسی (Conscientiousness) | مسئولیتپذیری، نظم، پیگیری هدفها |
۲. مایرز-بریگز (MBTI|)
یکی از محبوبترین مدلها در دنیای عمومی و کسبوکار. افراد را بر اساس چهار بعد در ۱۶ تیپ شخصیتی دستهبندی میکند:
- درونگرا (I) vs برونگرا (E)
- حسی (S) vs شهودی (N)
- احساسی (F) vs منطقی (T)
- قضاوتگر (J) vs ادراکی (P)
مثلاً تیپ INFJ یعنی: درونگرا، شهودی، احساسی، قضاوتگر
هر تیپ ویژگیهای خاص خودش را دارد که در شغل، روابط و تصمیمگیری اثر میگذارد.
۳. سبکهای شخصیتی اریک فروم
فروم، روانکاو آلمانی، سبکهای شخصیتی را بر اساس نحوهی ارتباط افراد با دنیا تقسیم کرد:
| سبک | ویژگیها |
| گیرنده (Receptive) | وابسته، نیازمند مراقبت بیرونی |
| استثماری (Exploitative) | استفاده از دیگران برای رشد خود |
| انباشته (Hoarding) | احتیاطکار، وابسته به گذشته، ترس از تغییر |
| بازاری (Marketing) | انعطافپذیر، ولی گاهی فاقد ثبات هویتی |
| سالم (Productive) | خلاق، خودآگاه، توانمند در عشقورزی و رشد فردی |
چرا شناخت سبک شخصیتی مهمه؟
- درک بهتر خود و دیگران
- بهبود روابط عاطفی و کاری
- انتخاب شغل و مسیر زندگی مناسبتر
- مدیریت بهتر هیجانها و تصمیمگیریها
وقتی بدونی تیپ تو درونگرای تحلیلیه و شریک زندگیت یک برونگرای پرانرژی، میفهمی که دعوای هر شبتون سر مهمونی نرفتنه، تقصیر هیچکدومتون نیست… مسئله تفاوت شخصیتهاست.
جمعبندی
شناخت سبک شخصیتی مثل داشتن یک نقشه برای سفر درونیته.
با شناختن خودت، میتونی انتخابهات رو آگاهانهتر کنی، خودت رو کمتر سرزنش کنی، و در برابر دیگران هم با مهربانی و درک بیشتری بایستی.
اگر هنوز نمیدونی تیپ شخصیتت چیه، یه تست معتبر بزن — یا با یه مشاور صحبت کن.
اولین قدم برای تغییر، شناختن خودته.
دیدگاهها بسته شده است